Кога зборувате за плата во Европа, зборувате за бруто или нето приход? Тоа е важна разлика, бидејќи заработката што ви останала по оданочување се разликува многу од земја до земја.
Главните причини за овие разлики се даноците и придонесите за социјално осигурување. Во некои земји, семејните додатоци имаат дополнително влијание.
Колку навистина останува од платата низ Европа? А што ја намалува бруто добивката?
Одговорот зависи пред се од тоа дали имате деца и дали и вашиот партнер има приход. Во многу земји ова може да ве квалификува за надоместоци или враќање на данок. Euronews анализираше три типични сценарија за 2024 година.
Податоците се базираат на лице кое заработува 100% од просечната национална плата. За оние со повисоки или пониски приходи, односот на бруто-нето заработката се менува.
Нето заработка значи она што едно лице или домаќинство го задржува откако ќе се одбијат даноците и придонесите од бруто износот и се додаваат сите семејни додатоци.
1. Слободен без деца
Според податоците на Евростат за 2024 година, просечниот самец без деца во ЕУ задржува 68,6% од својата бруто заработка. Ако просечната плата во земјава е 1.000 евра, тоа значи дека личноста задржува 686 евра, додека 314 евра одат за даноци и придонеси.
Во анализа на 31 земја (ЕУ + Швајцарија, Норвешка, Исланд, Турција), нето приходот во однос на бруто се движи од само 60,3% во Белгија до 84,4% во Кипар.
Најмалку задржани пари (под 66%) имаат:
Белгија, Литванија, Германија, Романија, Данска, Словенија и Унгарија.
Највисока нето заработка (над 75%) е забележана во следните земји:
Кипар, Швајцарија, Естонија, Чешка, Бугарија, Шпанија, Шведска, Словачка, Полска и Португалија.
Франција има стапка од 71,9%, а Италија 69,6%.
2. Семејство со еден вработен и две деца
За парови со деца каде работи само едно лице, нето приходот може значително да се зголеми. Просекот во ЕУ е 82,6%, со опсег од 70,4% во Романија до дури 107,1% во Словачка, каде што благодарение на детскиот додаток и „негативниот данок“ нето заработката е повисока од бруто.
Земји со најголема нето заработка во овој модел:
Словачка, Полска, Швајцарија, Чешка, Луксембург и Португалија (сите над 90%).
Најмали промени се забележани во:
Турција, Грција, Кипар, Финска, Норвешка и Шведска.
3. Пар со две деца, двајцата родители вработени
Просечната нето заработка во овој модел е 73,6% од бруто износот. Најниска е во Белгија (65,8%), а највисока во Словачка (88,9%).
Зголемувањето во однос на самохраните без деца е најизразено во Словачка (+13 п.п.).
Во повеќето држави, детските додатоци во овој модел не носат големо зголемување на нето приходот.
Конкретни бројки и разлики: Во 2024 година, самец без деца кој заработува просечна плата во ЕУ ќе задржи 29.573 евра од бруто 43.105 евра.
Швајцарија доминира:
Бруто плата > 100.000 €, нето > 85.000 €.
Над 50.000 евра годишно нето имаат:
Исланд и Луксембург.
Најниските нето плати се:
Бугарија (11.074 евра) и Турција (11.440 евра).
Во уште 5 земји (Холандија, Норвешка, Данска, Ирска, Австрија) нето платата надминува 40.000 евра годишно.
Семејство со еден вработен и две деца:
Опсегот е од 11.440 евра (Турција) до 98.835 евра (Швајцарија), просекот во ЕУ е 35.656 евра.
Семејство со двајца вработени и две деца:
Опсегот се движи од 22.880 евра (Турција) до 178.553 евра (Швајцарија), со просек во ЕУ од 63.523 евра, пишува b92.net.


